Hoofdafbeelding van 8 tips om nepnieuws te herkennen

8 tips om nepnieuws te herkennen 8 tips om nepnieuws te herkennen

Nepnieuws is overal om ons heen, maar niet altijd gemakkelijk te herkennen. De technologie om het te maken en verspreiden wordt steeds slimmer en goedkoper. Aan ons de schone taak om een kritische houding te ontwikkelen en niet alles voor waar aan te nemen. In dit artikel geven wij je 8 tips om (samen met je kind) nepnieuws van echt nieuws te onderscheiden.

1.    Aller eerst, ben je bewust van het bestaan van nepnieuws. Er zijn inderdaad mensen die nepnieuws opzettelijk verspreiden.

2.    De bron van het nieuws; waar lees ik dit nieuws, een nieuwswebsite, blog of een bedrijf? Naar wie wordt er gerefereerd in het bericht, wetenschappelijk onderzoek, een mening of is de bron misschien wel een roddelblad?

3.    Wie is de schrijver? En waarom vertelt de schrijver dit? Zijn er eventuele belangen zoals reclame, politieke standpunten? Check bij een social media-account altijd even of het blauwe vinkje aanwezig is. Zo weet je of dit wel het officiële account van die beroemde persoon is.

4.    Check de bijbehorende afbeelding. Via images.google afbeeldingen kun je de afbeeldingen checken, door hem op te slaan en vervolgens te uploaden. Op deze manier kun je precies zien op welke websites deze afbeelding nog meer terugkomt.

5.    Lees meer dan alleen de titel. Veel titels worden zo ontworpen dat je doorklikt om geld te verdienen. Lees daarom ook het bijbehorende artikel, deze geeft vaak een hoop nuance.

6.    Speelt het nieuwsbericht in op emoties? Dit is vaak een basis voor nepnieuws, mensen laten zich namelijk graag sturen door hun emoties om te bepalen of ze iets geloven. Kinderen zijn hier zelfs nog gevoeliger voor. (bron: Hoogleraar mediagebruik Elly konijn)

7.    Inspecteer de rest van de website, valt er iets op? Wat is er nog meer te vinden op de website?

8.    Check het nieuwsbericht op Google of bij andere zoekmachines, is er meer te vinden over dit onderwerp?

Waarom is het belangrijk om nepnieuws te herkennen?

Door je visie te baseren op eenzijdige bronnen, loop je het gevaar een minder kritische houding te ontwikkelen, waardoor je makkelijker te beïnvloeden bent. Dat geldt ook voor kinderen. Het ontwikkelen van die kritische houding heeft niet alleen voordelen in het echte leven, maar ook online. Wanneer jouw kind nepnieuws kan herkennen en onderscheiden, zal hij misschien ook sneller een nepprofiel herkennen. Of bijvoorbeeld argwaan krijgen bij vreemde (vriendschaps)verzoeken.

Jezelf verwijten dat je niet kritisch genoeg zou zijn wanneer je erin getrapt bent, hoeft niet. Nepnieuws wordt vaak zo geraffineerd gepusht dat je er best wat tijd in moet steken om het te herkennen. Voor kinderen is dit nog moeilijker. Het deel van de hersenen die een inschatting maakt hierover is namelijk nog volop in ontwikkeling.

Het goede voorbeeld geven

Kinderen leren door te kijken naar hun omgeving, als volwassenen spelen we daar een grote rol in, wij zijn immers het voorbeeld. Het is daarom goed om zelf ook kritisch te zijn naar nieuws en je bewust te zijn van jouw filter bubble.

Deel en like jij zelf bijvoorbeeld gedachteloos grappige of zielige facebookberichten, of gaan ze bij jou altijd door de factcheck? Bespreek regelmatig het nieuws thuis en vertel wat je opvalt. Door verschillende soorten media (radio, internet, krant, televisie) en kanalen aan te houden als bron van nieuws, krijg je automatische al een veelzijdig beeld van het nieuws.

Wil je meer weten over nepnieuws? Lees dan dit artikel, hierin leggen we precies uit wat het inhoudt en waarom het eigenlijk bestaat.

Meer hierover